मुंबई : नोकरी करणाऱ्या अनेक कर्मचाऱ्यांसाठी EPF म्हणजे भविष्यासाठीची बचत. दर महिन्याला पगारातून ठराविक रक्कम या खात्यात जमा होते. पण EPF खात्याचा आणखी एक महत्त्वाचा फायदा आहे, ज्याची माहिती अनेक कर्मचाऱ्यांना नसते. EPFO अंतर्गत EDLI (Employees’ Deposit Linked Insurance) योजना असून, या योजनेत पात्र कर्मचाऱ्यांना कोणताही स्वतंत्र प्रीमियम न भरता जीवन विम्याचे संरक्षण मिळते.
कुटुंबाला मिळू शकतात ७ लाखांपर्यंत
EDLI योजनेअंतर्गत सेवेत असताना EPF सदस्याचा दुर्दैवी मृत्यू झाल्यास त्याच्या नॉमिनी किंवा कायदेशीर वारसाला आर्थिक मदत मिळते. या योजनेत नियमानुसार कमाल ७ लाख रुपयांपर्यंत विमा लाभ मिळू शकतो.
विशेष म्हणजे या विम्यासाठी कर्मचाऱ्याला वेगळे पैसे भरावे लागत नाहीत. त्यामुळे EPF खाते असलेल्या पात्र कर्मचाऱ्यांसाठी ही सुविधा महत्त्वाची ठरते.
EDLI योजनेचा लाभ कसा मिळतो?
EDLIचा लाभ कर्मचाऱ्याच्या EPF सदस्यत्वाशी जोडलेला असतो. सेवेत असताना कर्मचाऱ्याचा मृत्यू झाल्यास, संबंधित नॉमिनी किंवा कायदेशीर वारसाला नियमांनुसार विम्याचा दावा करता येतो.
विम्याची रक्कम प्रत्येक कर्मचाऱ्याला सरसकट ७ लाख रुपये मिळते असे नाही. लाभाची रक्कम EPFOच्या लागू नियमांनुसार आणि संबंधित कर्मचाऱ्याच्या वेतनाच्या आधारावर निश्चित केली जाते.
नॉमिनी अपडेट ठेवणे महत्त्वाचे
कर्मचाऱ्यांनी आपल्या EPF खात्यातील e-Nomination तपशील अद्ययावत ठेवणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. नॉमिनीची माहिती व्यवस्थित असल्यास भविष्यात कुटुंबाला दावा करताना आवश्यक प्रक्रिया पूर्ण करणे सोपे होऊ शकते.
त्याचबरोबर EPF खात्यातील KYC, आधार आणि बँक खात्याची माहितीही योग्य आहे की नाही, हे तपासून ठेवणे फायदेशीर ठरते.
दावा करण्यासाठी काय लागते?
EDLI अंतर्गत दावा करताना मृत्यू प्रमाणपत्र, नॉमिनीची ओळख, बँक खात्याची माहिती आणि इतर आवश्यक कागदपत्रे सादर करावी लागू शकतात. Form 5 IF हा EDLI लाभासाठी वापरला जाणारा महत्त्वाचा दावा अर्ज आहे.
कंपनी बंद झाली असेल किंवा नियोक्त्याची स्वाक्षरी मिळणे शक्य नसेल, तरी अशा परिस्थितीसाठी EPFOच्या नियमांमध्ये पर्यायी प्रक्रिया उपलब्ध आहे.
EPF म्हणजे फक्त बचत नाही!
EPFमध्ये पैसे जमा करणाऱ्या कर्मचाऱ्यांनी केवळ निवृत्तीच्या बचतीकडे पाहू नये. EPFशी संबंधित EDLI योजनेमुळे सेवेत असताना कर्मचाऱ्याचा मृत्यू झाल्यास त्याच्या कुटुंबाला आर्थिक आधार मिळू शकतो.
त्यामुळे EPF खाते आहे, तर e-Nomination अपडेट आहे का? हे एकदा नक्की तपासा. भविष्यात ही छोटीशी काळजी कुटुंबासाठी मोठी मदत ठरू शकते.
टीप : EDLI अंतर्गत मिळणारा लाभ कर्मचाऱ्याची पात्रता आणि EPFOच्या लागू नियमांनुसार ठरतो. त्यामुळे दावा करण्यापूर्वी EPFOच्या अधिकृत माहितीनुसार तपशील तपासणे आवश्यक आहे.